Vlaamse regering volgt advies gemengde expertencommissie omgevingsvergunningen

De Vlaamse regering keurde op 19 december 2025 een actieprogramma goed en volgde daarmee in belangrijke mate het advies van de gemengde commissie vergunningen die eerder in september 2025 haar eindconclusies neerlegde. Deze commissie en het actieprogramma hebben tot doel de toenemende vergunningenknoop in Vlaanderen op te lossen.

Deze politieke validatie van het advies van de gemengde expertencommissie is een enorme stap vooruit, met een duidelijke focus op voorspelbare en rechtszekere vergunningverlening voor alle sectoren.

Onze belangrijkste aandachtspunten werden meegenomen door de Vlaamse Regering:

• Maatschappelijke meerwaarde als beoordelingscriterium: Overheden kunnen de maatschappelijke, economische en sociale meerwaarde van een project meenemen bij de beoordeling van een project.
• Beperking van beroepsmogelijkheden: het recht op beroep staat niet ter discussie maar wordt beperkt tot diegenen die tijdens het voorafgaand openbaar onderzoek bezwaar hebben geuit. Het openbaar onderzoek wordt daarom hervormd. Verenigingen die beroep willen aantekenen, dienen aan te tonen dat zij een rechtstreeks belang hebben in de zaak.
• Niet-bindend karakter van adviezen: adviezen van overheidsinstanties krijgen een niet-bindend karakter. Enkel de wetgeving is bindend, niet het advies. Bovendien moeten adviezen constructief worden opgesteld en niet beperkt blijven tot een louter positief of negatief oordeel. Dossiers die op een omgevingsvergunningscommissie worden behandeld krijgen 1 geïntegreerd advies.
• Agents of change: het principe ‘Agents of change’ is al opgenomen in het Vlaamse Regeerakkoord en bouwcode van de Stad Antwerpen en wordt meegenomen in dit actieprogramma. Actoren die nieuwe ontwikkelingen wensen, moeten rekening houden met de bestaande toestand en zelf maatregelen nemen om ontwikkeling leefbaar te maken om de combinatie met de bestaande toestand te garanderen. Voor nieuwe ontwikkelingen nabij de haven kan dit een oplossing bieden om beter rekening te houden met de bestaande vergunde toestand.

Belangrijk is dat dit actieprogramma nu dringend uitgevoerd worden waarbij de onderlinge samenhang bewaakt wordt. In 2026 krijgen het decreet modulaire omgevingsvergunningen en digitalisatieprojecten prioriteit.

Het kenniscentrum van Voka vzw en Alfaport Voka volgen de verdere uitvoering van deze adviezen van nabij op en leveren input waar nodig.